Efektywność działań edukacyjnych w zakresie bezpieczeństwa ruchu drogowego

We współczesnym świecie problem efektywności działań podejmowanych w celu poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego nabrał szczególnego znaczenia i to zarówno w aspekcie ekonomicznym, jak i społecznym.

Każdego roku społeczeństwo polskie ponosi również ogromne straty materialne i moralne z powodu wypadków drogowych. Niska skuteczność dotychczasowych działań prewencyjnych spowodowana jest w dużym stopniu brakiem oceny ich skuteczności, w konsekwencji czego powielane są działania nieskuteczne, czy też mało skuteczne. W Polsce problematyce efektywności działań edukacyjnych w zakresie bezpieczeństwa ruchu drogowego, jak dotąd nie poświęcano uwagi. Jeśli już dokonywano pewnych ocen, to jedynie odnoszono je np. do liczby uczestników określonej akcji, czy wielkości nakładu danej publikacji.

Edukacja w zakresie bezpieczeństwa ruchu drogowego stanowi celową działalność społeczną zmierzającą do ukształtowania pożądanych form zachowania się człowieka w ruchu drogowym. Należy przy tym pamiętać, że miarą skuteczności edukacji w tym zakresie nie może być jedynie zmniejszanie liczby wypadków drogowych, ale także określona wiedza, postrzeganie ryzyka, motywacje, postawy i zachowania konkretnych adresatów.

1. Sojusznicy szkoły w realizacji wychowania komunikacyjnego.

Zagadnienie wdrażania dzieci i młodzieży do właściwego zachowania się na drogach publicznych regulowane jest na podstawie określonych przepisów władz oświatowych. Od roku szkolnego 1995/96 zarządzeniem Ministra Edukacji Narodowej wprowadzono do szkół obowiązkowe zajęcia z zakresu bezpieczeństwa ruchu drogowego. Obecnie natomiast, w związku z wprowadzeniem reformy edukacji istnieje możliwość realizacji zagadnień z zakresu wychowania komunikacyjnego, nie tylko w ramach przedmiotu "technika". Istnieje możliwość wdrażania tych treści także w ramach ścieżek edukacyjnych *) oraz godzin do dyspozycji wychowawców i dyrektorów szkół.

*) ścieżka edukacyjna - zestaw treści i umiejętności o istotnym znaczeniu wychowawczym, których realizacja może odbywać się w ramach nauczania różnych przedmiotów (bloków przedmiotowych) lub w postaci osobnych zajęć (Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15.02.1999r. w sprawie planów nauczania w szkołach publicznych).

Poza szkołą praktycznie od początku procesu wychowania komunikacyjnego uczniów uczestniczyły instytucje i organizacje spoza resortu oświaty, np. Policja, działacze PZM'ot i LOK, instruktorzy ZHP oraz inni. Ich praca w istotny sposób wzmacniała działalność szkoły, a w wielu przypadkach nawet zastępowała.

Obecnie, zgodnie z ustawą Prawo o ruchu drogowym z dnia 22.06.1997 r. (z późniejszymi zmianami) pragnie dołączyć [[WORD_NAZWA_PELNA]] w Olsztynie, aby dotychczasowe działania uczynić w miarę możliwości bardziej efektywnymi.

Dlatego też powołano zespół dla sprawniejszego i efektywniejszego wspierania władz oświatowych w realizacji wychowania komunikacyjnego.

Zespół ten tworzą:

1. Wojewódzki Ośrodek Ruchu Drogowego - Regionalne Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego w Olsztynie
2. Kuratorium Oświaty w Olsztynie
3. Komenda Wojewódzka Policji w Olsztynie Wydział Ruchu Drogowego
4. Warmińsko-Mazurski Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli w Olsztynie
5. Polski Czerwony Krzyż w Olsztynie
6. Warmińsko-Mazurskie Stowarzyszenie Właścicieli Ośrodków Kierowców w Olsztynie
7. Salon Rowerowy "Ciućkowski" w Olsztynie
8. "CZMUDA" S.A. w Olsztynie
9. Przedsiębiorstwo Turystyczne "GLOB" Spółka z o.o. w Olsztynie.

Realizacja tego zadania, nowego przede wszystkim dla nauczycieli
ze zrozumiałych względów, przynajmniej w pierwszym okresie nastręczać będzie sporo trudności. Co prawda sprawdzanie i ocenianie wiedzy i umiejętności uczniów nie jest niczym nowym dla pedagogów, w tym wypadku zadanie komplikuje fakt, że mimo iż program wychowania komunikacyjnego w szkołach egzystuje już od kilku lat, nadal nie wszyscy nauczyciele zajmujący się tym zagadnieniem dysponują wystarczającą wiedzą merytoryczną i metodyczną. Dodatkowym obciążeniem jest ponadto świadomość, że od decyzji w sprawie wydania bądź nie wydania danemu uczniowi karty rowerowej zależeć może jego zdrowie lub nawet życie.

W tej sytuacji oczywiste jest więc, że nauczyciel powinien mieć możliwość skorzystania z pomocy osób (instytucji) profesjonalnie zajmujących się sprawami bezpieczeństwa ruchu drogowego, w tym instytucji szkolących i egzaminujących kandydatów na kierowców.

Taką właśnie instytucją jest Wojewódzki Ośrodek Ruchu Drogowego - Regionalne Centrum BRD w Olsztynie, który na mocy art. 117 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym chce realizować pomoc szkołom w kwestii zdobywania kart rowerowej, czy motorowerowej.

2. Zadania WORD - RC BRD Olsztyn w realizacji programu:

1. opracowanie wspólnie z Warmińsko-Mazurskim Ośrodkiem Doskonalenia Nauczycieli programu szkolenia nauczycieli wychowania komunikacyjnego w szkołach podstawowych i gimnazjalnych,
2. ciągłe organizowanie powyższych szkoleń które mają na celu zabezpieczenie odpowiednio przygotowanej kadry w szkole dla realizacji zajęć z wychowania komunikacyjnego,
3. zabezpieczenie bazy lokalowej i wykładowców do realizacji programu szkolenia nauczycieli w formie nieodpłatnej,
4. współpraca ze szkołami z jednej strony i instytucjami współrealizującymi program z drugiej strony dla zabezpieczenia realizacji poszczególnych jednostek lekcyjnych według zapotrzebowania zgłaszanego przez poszczególne szkoły.

3. Obowiązki pozostałych instytucji wymienionych w programie:

1. realizacja zajęć wynikających z programu szkolenia nauczycieli wychowania komunikacyjnego,
2. pomoc nauczycielom w realizacji poszczególnych jednostek lekcyjnych oraz zabezpieczać niezbędny sprzęt i pomoc dydaktyczna.

4. Kuratorium Oświaty w Olsztynie prowadzić będzie nadzór pedagogiczny nad realizacją programu.

5. Adres organizatora programu:

• patrz strona główna Biuletynu Informacji Publicznej WORD - RC BRD

Działania nasze zmierzać powinny w kierunku włączania coraz większych środowisk w realizację spraw związanych z bezpieczeństwem ruchu drogowego. W naszym przekonaniu problem ten winien być jednym z głównych zadań nowych władz administracyjnych, dlatego też proponujemy szeroki udział władz powiatowych i gminnych w tworzeniu swego rodzaju lobby dla wychowania komunikacyjnego, aby nikt nie mógł powiedzieć (a przecież słyszy się takie głosy), że nie wie nic o czymś takim i potrzebach w tym zakresie.